|
Hisse
senedi almalı mıyım ? Ne almalıyım ve ne zaman almalıyım ? Bu sorular hisse
senedi yatırımcılarının sık sık sordukları sorulardır. Doğru zamanda doğru
hisse senedi almanın çok büyük bir avantaj olduğunu yatırımcıların hemen
hemen hepsi bilir. Maalesef bunların büyük bir kısmı daha başlangıç
noktasına bile varamaz.
Hisse
senedi ucuz ya da pahalıdır. Bu kavram kişiden kişiye göre değişir. Temel
analistlerin yaptığı bir çok hesaplamalara göre hisse senedinin bir değeri
bulunabilir. Ancak ;
1.
Temel
analizdeki hesaplamalarda kullanılan bilgiler (bilançolar,
değerlemeler..) doğru olmayabilir.
2.
Temel
analistlerin hesaplamalarında hatalar olabilir.
3.
Bunlar
doğru olsa bile piyasa yanlışını düzeltmeyebilir. Hisse, hesaplanan
fiyatlara ulaşmayabilir. Veya çok geç ulaşabilir..
Örneğin, 2000 yılının ortalarında özelleştirilen Petrol Ofisinin gerçek
değerinin 35000 TL. olduğu herkes tarafından biliniyordu. Ucuza satıldı diye
kıyametlerde kopartılmıştı. Ancak bu hisse borsadaki genel düşüşe ayak
uydurdu ve 25000 TL.ye kadar gerilemişti. Üstelik aylarca bu seviyelerde
kaldı.. Bunun gibi pek çok örnek mevcuttur.
Ancak,
gerçek olan hisse senedinin borsadaki işlem gördüğü değerdir. Temel
analistlerin yaptıkları bu analiz gereksizdir. Çünkü piyasa doğrudur ve
her şeyi iskonto etmiştir. Bazı analistler piyasanın yanıldığını söylerler.
Aslında yanılan kendileridir. Piyasalar yanılmaz.
Yatırımcılar hisse senedini, fiyatının artacağı beklentisi ile alırlar.
Aldıkları umuttur ve bu umut hiç gerçekleşmeyebilir. Temel olarak çok sağlam
bir hisse bile yıllarca yerinden kıpırdamayabilir. Burada yatırımcılara
önerilen “ uzun vadede kazanılır ”sözü soyut bir kavramdır. İstatistiki bir
kandırmacadan başka bir şey değildir. Uzun vade sözündeki vade başlangıcı
keyfi bir yaklaşımdır ve kişiden kişiye değişir. Bu nokta öyle bir yerden
başlatılabilir ki yatırımcının kazanması mümkün değildir. Buna enflasyondan
dolayı paranın erimesini de ilave edersek yatırımcının zararı kaçınılmaz
olur. Üstelik gelecekte elde edilecek paranın değeri hiçbir zaman bugün elde
edilen paranın değeri kadar değildir. Gelecek, adı üzerinde gelecektir. Çok
az sayıda yatırımcının başarabildiği, hayal ettiği şekilde hisse senedi
alınır alınmaz kazanç sağlamalıdır. Bunu sağlamak çok zordur. İnanmayan
denesin...
İnsanlar,
riskli varlıklara (hisse senedi gibi) daha fazla getiri elde etmek için
yönelmektedirler. Hisse senedi risklidir ama mükafatı büyük olabilir.
Borsanın düşüş zamanlarında lanet okunur. Parasını kurtardığı zaman bir daha
uğramayacağını söylerler ama çıkış zamanlarında akın akın gelmeye devam
ederler. Borsa değişir,insanlar değişmez..İnsanların yapması gereken riskini
belirlemesidir. Bu risk primini önceden bilmeye yarayacak sistematik
yöntemler geliştirilmek istenmiş ise de pek başarılı olamamıştır. Bu
nedenledir ki otorite sayılan analistler bile hisse alırken stop’ uda
birlikte verirler.
Sayfa : 1
|
